Videoart powsta\u0142 w oparciu o fotografi\u0119 nieznanego autora z 1914 r., Rodzina przy kamiennej kapliczce s\u0142upowej z roku 1863, w miejscowo\u015bci Bia\u0142obrzegi; ze zbior\u00f3w MEK (nr V-258).<\/p>\n
To jedna z wa\u017cniejszych, w najnowszej serii videoart\u00f3w, prac i ma bardzo osobisty charakter. Podejmuje temat wiary w rzeczy niewidzialne, w moc modlitwy, Bo\u017cego B\u0142ogos\u0142awie\u0144stwa, \u0142aski, wstawiennictwa \u015bwi\u0119tych. Granicznym momentem videoartu jest trzykrotne zapianie koguta, nawi\u0105zuj\u0105ce do fragment\u00f3w z Pisma \u015awi\u0119tego, w kt\u00f3rych opisane jest trzykrotne, zapowiedziane przez Jezusa (Mt 26,34; Mk 14,30; \u0141k 22,34; J 13,38), zaparcie si\u0119 Piotra (J 18, 15\u221218. 25\u221227).<\/p>\n
Kapliczki na dawnej wsi polskiej stanowi\u0105 jeden z najbardziej charakterystycznych element\u00f3w krajobrazu kulturowego i religijno\u015bci ludowej. W uj\u0119ciu etnograficznym s\u0105 one nie tylko obiektami sakralnymi, lecz tak\u017ce no\u015bnikami znacze\u0144 symbolicznych, praktyk spo\u0142ecznych i lokalnej to\u017csamo\u015bci. Stanowi\u0142y integralny element systemu kulturowego, w kt\u00f3rym przestrze\u0144, religijno\u015b\u0107 i codzienne praktyki by\u0142y ze sob\u0105 \u015bci\u015ble powi\u0105zane. Funkcjonowa\u0142y jako materialne no\u015bniki sacrum, wprowadzaj\u0105ce porz\u0105dek symboliczny w obr\u0119b przestrzeni uznawanej za potencjalnie niebezpieczn\u0105 lub nieoswojon\u0105, zw\u0142aszcza na granicach wsi, p\u00f3l i dr\u00f3g. Ich obecno\u015b\u0107 organizowa\u0142a krajobraz nie tylko fizycznie, lecz tak\u017ce znaczeniowo, wyznaczaj\u0105c strefy bezpiecze\u0144stwa i przynale\u017cno\u015bci wsp\u00f3lnotowej.<\/p>\n
Pe\u0142ni\u0142y zarazem funkcj\u0119 mediacyjn\u0105 mi\u0119dzy \u015bwiatem ludzkim a sfer\u0105 nadprzyrodzon\u0105, b\u0119d\u0105c miejscem praktyk o charakterze zar\u00f3wno oficjalnie religijnym, jak i ludowym, o wyra\u017anych cechach apotropeicznych. W tym sensie wpisywa\u0142y si\u0119 w szerszy system wierze\u0144, w kt\u00f3rym dzia\u0142ania rytualne mia\u0142y realny wp\u0142yw na zapewnienie \u0142adu, urodzaju i ochrony przed zagro\u017ceniami.<\/p>\n
Kapliczki stanowi\u0142y r\u00f3wnie\u017c wa\u017cne punkty integracji spo\u0142ecznej, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rych koncentrowa\u0142y si\u0119 cykliczne praktyki zbiorowe, utrwalaj\u0105ce wsp\u00f3lnotow\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 i przekaz kulturowy. Jako fundacje indywidualne lub zbiorowe by\u0142y jednocze\u015bnie wyrazem relacji mi\u0119dzy jednostk\u0105 a wsp\u00f3lnot\u0105 oraz pr\u00f3b\u0105 symbolicznego wpisania do\u015bwiadcze\u0144 biograficznych i historycznych w trwa\u0142\u0105 struktur\u0119 krajobrazu kulturowego.<\/p>\n